GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

   

Gujarat Board GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः Textbook Exercise Important Questions and Answers, Notes Pdf.

Gujarat Board Textbook Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit समयः Textbook Questions and Answers

Join ‘A’ with ‘B’ appropriately :
યોગ્ય જોડકાં જોડો

‘A’ ‘B’
(१) ७ : ०० चतुर्वादनम्
(२) ६ : ०० सप्तवादनम्
(३) ४ : ०० पञ्चवादनम्
(४) ८ : ०० षड्वादनम्
(५) ५ : ०० अष्टवादनम्

Answer:

‘A’ ‘B’
(१) ७ : ०० सप्तवादनम्
(२) ६ : ०० षड्वादनम्
(३) ४ : ०० चतुर्वादनम्
(४) ८ : ०० अष्टवादनम्
(५) ५ : ०० पञ्चवादनम्

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

Activity: પ્રવૃત્તિઃ

  1. Teacher asks time showing watch and students tell the time in Sanskrit.
    શિક્ષક ઘડિયાળમાં સમય દર્શાવે, વિદ્યાર્થીઓ સંસ્કૃતમાં ઉત્તર આપે.
  2. Prepare a model of a watch.
    ઘડિયાળનો નમૂનો બનાવો.

Sanskrit Digest Std 6 GSEB समयः Important Questions and Answers

1. Write the time given below in Sanskrit :
1. GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 1
2. GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 2
3. GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 3
4. GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 4
5. GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 5
उत्तर:

  1. दशवादनम्
  2. द्विवादनम्
  3. द्वदशवादनम्
  4. नववादनम्
  5. त्रिवादनम्

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

2. Write the English meaning of each of the following Sanskrit sentences :

Question 1.
What does ‘एाष घटी अस्ति’ mean?
Answer:
This is a watch (clock).

Question 2.
What does the ‘घटीमध्ये एाषा दीघेसूची’ mean?
Answer:
This is the long hand in the clock.

Question 3.
What does ‘घटीमध्ये एाषा लघुसूची’ mean?
Answer:
This is the small hand in the clock.

Question 4.
What does the question ‘अधुना कः समयः’ mean?
Answer:
What is the time now?

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

Question 5.
What does ‘प्रातः पञ्चवादने प्रमुस्मरणम’ mean?
Answer:
Remember God at 5 o’clock in the morning.

Question 6.
What does ‘रात्रौ दशवादने शयनम्’ mean?
Answer:
Going to bed at 10 o’clock at night.

Question 7.
What does ‘प्रभाते पडवादने व्यायामः’ mean?
Answer:
Exercise at 6 o’clock in the morning.

3. Find the correct option from the given options to answer each of the following questions :

Question 1.
The meaning of ‘चतुर्वादने’ is ……………………………………….
A. Four instruments
B. At four o’clock
C. Four o’clock
D. Clever
उत्तर:
B. At four o’clock

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

Question 2.
The meaning of ‘द्वादशवादनम्’ is ……………………………………….
A. Twelfth
B. Twelve o’clock
C. At twelve o’clock
D. On twelfth day
उत्तर:
B. Twelve o’clock

Question 3.
Write 7:00 o’clock in Sanskrit.
A. षड्वादने
B. सप्तवादने
C. सप्तवादनम्
D. पादोनसप्तवादनम्
उत्तर:
C. सप्तवादनम्

Question 4.
write proper Sanskrit word for ‘Three o’clock’.
A. त्रिशंतवादनम्
B. त्रिवादनम्
C. त्रयवादनम्
D. त्रिवादने
उत्तर:
B. त्रिवादनम्

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

Question 5.
Write 8:00 o’clock in Sanskrit.
A. अष्टवादने
B. अष्टवादनम्
C. अष्टोनसप्तवादनम्
D. पञ्चवादनम्
उत्तर:
B. अष्टवादनम्

4. Join the following Time digits and Timely words of ‘A’ part and ‘B’ part properly:

‘अ’ ‘ब’
(१) ७ : ०० (१) चतुर्वादनम्
(२) ६ : ०० (२) सप्तवादनम्
(३) ४ : ०० (३) पञ्चवादनम्
(४) ८ : ०० (४) षड्वादनम्
(५) ५ : ०० (५) अष्टवादनम्

उत्तर:

‘अ’ ‘ब’
(१) ७ : ०० सप्तवादनम्
(२) ६ : ०० षड्वादनम्
(३) ४ : ०० चतुर्वादनम्
(४) ८ : ०० अष्टवादनम्
(५) ५ : ०० पञ्चवादनम्

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

5. Write the time given below in Sanskrit :

  1. ९ : ००
  2. ८ : ००
  3. ७ : ००
  4. २ : ००
  5. ११ : ००
  6. १ : ००
  7. ५ : ००

उत्तर:

  1. नववादनम्
  2. अष्टवादनम्
  3. सप्तवादनम्
  4. द्विवादनम्
  5. एकादशवादनम्
  6. एकवादनम्
  7. पञ्चवादनम्

6. Find the given words from the word square and draw [ ] around it:
(षड्वादनम्, नववादनम्, द्वादशवादनम्, सप्तवादनम्, द्विवादनम्, दशवादनम्, अष्टवादनम्, एकवादनम्)
उत्तर:
GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 6

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

समयः Summary in English

Time holds an important place in our day-to-day life. Students already know English numbers. Thus, this chapter has been included to enable students to tell the time in Sanskrit. In std. 6 the only expectation is that students should be able to tell (say) the time in complete hours (o’clock).

In Lesson 4 सड्ख्या students have learnt, numbers from १ (एक) to १२ (द्वादश). Simply by adding the word वादनम् to the number name is enough to tell the time. For e.g. सप्तवादनम् – Seven o’clock, द्वादशवादनम् – Twelve o’clock, etc..

By adding the word वादने to the number name we can say at this time – (at ………. O’clock). For e.g., चतुर्वादने – at 4 o’clock, षडवादने – at 6 o’clock, etc.

Remember:

Glossary :
घटी – घटी कायन्तम – clock. वादनम् – o’clock. वादने – at ……….. O’clock. सूची- needle, hand of a clock, दीर्घसूची – long hand (of the clock), minute hand, लघुसूची – small hand (of the clock), hour hand.

(Write the correct time in Sanskrit In the space provided below each clock.)

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 7

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

पश्यतु एवं च लिखतु: (Watch and write:)
GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 8 GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 9
GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 10

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

पठतु चिन्तयतु च : (Read and understand 🙂

Number Number showing time
एक-(एकम्) एकवादनम्
द्वि-(द्वे) द्विवादनम्
त्रि-(त्रीणि) त्रिवादनम्
चतुर्-(चत्वारि) चतुर्वादनम्
षष्-(षट्) षड्वादनम्

समयः Summary in Gujarati

સમય વ્યવહારમાં મહત્ત્વનું સ્થાન ધરાવે છે. વિદ્યાર્થીઓ ગુજરાતીમાં સંખ્યાના જ્ઞાનથી પરિચિત છે. તેથી ઘડિયાળમાં જોઈને સંસ્કૃતમાં સમય દર્શાવે તે હેતુથી આ એકમ મૂકવામાં આવ્યું છે. ધોરણ 6માં વિદ્યાર્થીઓ સંસ્કૃતમાં ફક્ત પૂર્ણ સમય જણાવે તેટલું જ અપેક્ષિત છે.

પાઠ ૪ सड्ख्या વિદ્યાર્થીઓ एक થી द्वादश સુધીની સંખ્યાઓ શીખી ગયાં છે. સંખ્યાવાચક શબ્દ પછી वादनम् શબ્દ મૂકવાથી “આટલા વાગ્યા’ એમ સંસ્કૃતમાં કહી શકાય છે; જેમ કે, सप्तवादनम् – સાત વાગ્યા, द्वादशवादनम् – બાર વાગ્યા વગેરે.

સંખ્યાવાચક શબ્દ પછી वादने શબ્દ મૂકવાથી ‘આટલા વાગ્યે’ એમ સંસ્કૃતમાં કહી શકાય છે; જેમ કે, चतुर्वादने – ચાર વાગ્યે, षडवादने – છ વાગ્યે વગેરે.

યાદ રાખો:
શબ્દાર્થ : घटी – कायन्तम – ઘડિયાળ. वादनम् – વાગ્યા. वादने – વાગ્યે. सूची – સોય, ઘડિયાળનો કાંટો. दीर्घसूची – (ઘડિયાળનો) મોટો કાંટો. लघुसूची – (ઘડિયાળનો) નાનો કાંટો.

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

(ઘડિયાળની નીચેની ખાલી જગ્યામાં સંસ્કૃતમાં સમય લખો.)

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 11

पश्यतु एवं च लिखतु: (Watch and write:) (જુઓ અને લખો 🙂

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः 12

GSEB Solutions Class 6 Sanskrit Chapter 9 समयः

पठतु चिन्तयतु च : (Read and understand 🙂 (વાંચો અને વિચારો 🙂

સંખ્યાવાચક શબ્દ સમયદર્શક શબ્દ
एक-(एकम्) एकवादनम्
द्वि-(द्वे) द्विवादनम्
त्रि-(त्रीणि) त्रिवादनम्
चतुर्-(चत्वारि) चतुर्वादनम्
षष्-(षट्) षड्वादनम्

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *